تبیین فلسفی جایگاه ابزارهای کمک‌آموزشی در فرآیند تربیت بر اساس نظریه قوه خیال در حکمت متعالیه

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله علمی_پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای فلسفه تعلیم و تربیت دانشگاه فردوسی مشهد عضو حلقه اجتهادی فقه تربیت مدرسه عالی فقاهت عالم آل محمد (ع)

2 مدیر گروه فلسفه و حکمت اسلامی دانشگاه فردوسی مشهد

AHI/ahi.2026.3453.1155

چکیده

آموزش مفاهیم انتزاعی به دانش‌آموزان و حتی دانشجویان، همواره یکی از چالش‌های بنیادی نظام‌های آموزشی بوده است. پژوهش حاضر با هدف تبیین چرایی و چگونگی اثرگذاری ابزارهای کمک‌آموزشی، بر اساس مبانی معرفت‌شناختی و انسان‌شناختی حکمت متعالیه صدرایی انجام شده است. در این مکتب، قوه خیال مرتبه‌ای مجرد از مراتب ادراکی نفس و واسطه‌ای ضروری میان ادراکات حسی و عقلی است به‌گونه‌ای که بدون فعالیت صحیح آن، عبور از محسوسات به معقولات ممکن نیست. این پژوهش که به روش توصیفی ـ تحلیلی انجام شده، نشان می‌دهد ابزارهایی مانند تصاویر، ماکت‌ها، داستان‌ها، نمایش‌ها و فعالیت‌های عملی، با فعال‌سازی قوه خیال، کارکردهای بنیادینی مانند تبدیل معقولات به صور محسوس و قابل‌فهم، ایجاد انگیزش و شوق جزئی برای یادگیری و زمینه‌ساز خلاقیت و تعالی واقعیت دارند. این فرآیند، مقدمۀ اتحاد نفس با صور خیالی و در نهایت آمادگی برای ادراک عقلی است. بنابراین، از منظر حکمت متعالیه، استفاده هدفمند از ابزارهای کمک‌آموزشی نه یک انتخاب تکنیکی، بلکه ضرورتی فلسفی برای تحقق یادگیری عمیق و پایدار در سطوح مختلف تحصیلی است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

آموزه های حکمت اسلامی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 23 تیر 1405

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار